Ajurveda: która dosza w tobie rządzi: Vata, Pitta czy Kapha? Sprawdź i dostosuj swoją codzienną rutynę

Kilka porannych rytuałów zgodnych z potrzebami twoich dosz pobudzi ciało i umysł, i będzie utrzymywać twoją energię w równowadze. Silna, skupiona i w świetnym humorze, z mocą zaczniesz każdy dzień, usprawnisz trawienie i krok po kroku będziesz odtruwać organizm. Jeśli jesteś znerwicowana i masz na co dzień mnóstwo stresów, wyciszysz się, ale jeżeli walczysz z ociężałością i ospałością, rytuały dla dosz pobudzą cię.

Która dosza rządzi u ciebie?

Każdy z nas ma w sobie energię wszystkich trzech dosz, ale jedna (lub dwie) z nich okresowo dominują nad resztą i to do niej trzeba dopasować rytuały w danym czasie, bo to jej/im wtedy najczęściej brak równowagi. Albo są zbyt silne, albo zbyt słabe. Na podstawie swojego samopoczucia, dolegliwości i sylwetki dowiesz się, którą doszą teraz powinnaś się zająć.

Sprawdź!

Dosza Kapha – dominuje żywioł Wody i Ziemi

Jest chłodna, ciężka i powolna, gładka, miękka, masywna, stabilna, jest uosobieniem energii miłości i współczucia. Ciało z mocną Kaphą jest silne, choć z tendencją do nadwagi. Umysł jest spokojny, wyciszony, myśli leniwe.

Brak równowagi tej doszy prowokuje chciwość, nadmierne przywiązanie, a nawet zaborczość i nieprzejednany upór. Wzmaga ospałość, ociężałość, zatory w organach i umyśle. Częściej łapiemy przeziębienie, a nawet zapalenia zatok i oskrzeli, katar jest silny, a kaszel długo nie chce odejść (dużo śluzu). Tworzą się obrzęki, a woda zatrzymuje się w tkankach i trudno się jej pozbyć.

Długotrwałe niezaspokajanie potrzeb Kaphy może skończyć się astmą, otyłością, cukrzycą i wysokim cholesterolem. Temu wszystkiemu nierzadko towarzyszy też depresja...

Dosza Vata – dominują Eter i Powietrze

Jest sucha, chłodna, lekka, szorstka, ruchliwa, jasna, subtelna. Silna Vata to zdrowy układ oddechowy i nerwowy, ruchliwość i łatwość wykonywania nawet cięższych treningów. To daje szczupłe ciało, dużą kreatywność, ale też problemy z trawieniem i niepokój, lęki, nerwice.

Gdy nie jest zbalansowana, często pobudza lękliwość, niepokój, osamotnienie, zmęczenie oraz bezsenność i migreny, powodując wyczerpanie. Pojawiają się nietypowe ruchy ciała, np. tiki nerwowe, drżenie i skurcze mięśni, choroby układu nerwowego, a nawet zaburzenia psychiczne. Brzuch męczą wzdęcia, gazy, zaparcia i bóle, w stawy i dół pleców wkrada się artretyzm, trzaski i ból.

Dosza Pitta – dominują Ogień i Woda

Jest ostra i gorąca, ale lekka, płynna, oleista. Potrafi trzymać w ryzach tempo przemiany materii i trawienia, jak i temperatury ciała. Ciało Pitty nie jest ani szczupłe, ani grube – średnie, w sam raz, ale często zmaga się ze stanami zapalnymi. Umysł bystry, inteligentny, ambitny. 

Kiedy jest w nierównowadze, wywołuje porywczość i silne emocje: złość, frustrację, zazdrość czy duży krytycyzm. Ciało więcej i łatwiej się poci, ma zbyt wysoką temperaturę, pojawiają się zaczerwienienia skóry, wysypki, trądzik i nadwrażliwość na słońce. Szybko poczuć też można zgagę i nadkwasotę.

Gdy długo ignoruje się zaburzenia Pitty – wywołuje wrzody żołądka, choroby wątroby, arytmię, nadciśnienie i anemię.

Jak zrównoważyć Kapha? 

Rytuały dla tej doszy mają za zadanie ją rozgrzać i pobudzić, a więc dodać energii i lekkości, przyspieszyć chudnięcie i odtruwanie.

Co robić po kolei?

• wstawaj wcześnie – między 4.30 a 6.00

• rób czyszczenie języka – czyścikiem miedzianym lub ze stali nierdzewnej

• pij na czczo ciepłą wodę – 1-2 szklanki z dodatkiem cytryny lub imbiru

• przepychaj olej między zębami – sezamowy albo kokosowy, przez 10-15 minut

• czyszczenie nosa (jala neti) – nachyl się lekko do przodu, dzióbek małego czajniczka z wodą destylowaną przyłóż do jednej dziurki nosa; przechyl głowę na bok tak, by woda swobodnie wpłynęła jedną, a wypłynęła drugą dziurką; oddychaj ustami

• ćwicz dynamicznie, np. aerobik, jogging

• szczotkuj całe ciało suchą szczotką

• masaż od stóp do głowy (abhyanga) – masuj całe ciało ciepłym olejem sezamowym lub musztardowym przez 15–20 minut

• weź ciepły prysznic

• joga i kapalabhati (rób długie wdechy wydymając brzuch, i szybkie, krótkie wydechy,  wciągając brzuch), bhastrika (krótkie oddechy)

• na śniadanie jedz lekkie, ciepłe posiłki, np. owsiankę z cynamonem, pieczone owoce

Jak zrównoważyć Vata?

Rytuały dla Vaty rozgrzewają, poprawiają krążenie, nawilżają suchą skórę, koją układ nerwowy, zmniejszają lęk i uziemiają.

Co robić po kolei?

• wstawaj wcześnie – między 6.00 a 7.00 rano

• rób uziemiającą asanę: wojownika albo drzewa

• medytuj przez 10 minut – usiądź wygodnie, o niczym nie myśl, oddychaj głęboko i spokojnie

• zjedz porządne, odżywcze śniadanie: ciepłą owsiankę, pieczone jabłka z cynamonem, pij ziołowe herbaty

• wymasuj ciało od stóp do głowy ciepłym olejem sezamowym lub migdałowym

• weź ciepły prysznic – unikaj zimnych, bo nasilają suchość

• idź spać nie później, niż o 21.00 czy 22.00

Jak zrównoważyć Pitta? 

Rytuały Pitty relaksują ciało i umysł, chłodzą, gaszą gniew i wyciszają stres, poprawiają trawienie.

Co robić po kolei?

• wstań wcześnie – między 6.00 a 7.00 rano – potem rozciągaj się przez 5-10 minut

• wypij napój chłodzący: wodę z sokiem z cytryny, z dodatkiem szczypty soli, kilkoma listkami mięty i plasterkami ogórka

• medytuj i wizualizuj – zamknij oczy i skup się na swoim oddechu, w pełni poczuj, jak powietrze wchodzi i wychodzi z twojego ciała

• rób masaż całego ciała od stóp do głowy – użyj chłodzącego oleju, np. kokosowego

• zjedz chłodzące śniadanie: owsiankę z owocami i dodatkiem mleka kokosowego, jogurt naturalny z ogórkiem, miętą i pieczywem pełnoziarnistym, unikaj ostrych potraw

• idź na spacer, często przebywaj na łonie natury – unikaj jednak wymagających i ciężkich ćwiczeń, bo one budują Pittę; lekka, spokojna joga będzie najlepsza

• praktykuj wdzięczność – każdego wieczoru zapisuj 3 rzeczy, za które jesteś wdzięczna i ciesz się tym, że cię spotkały

fot. shutterstock